این مسجد یکی از مساجد چهار ایوانی و نمونه ای زیبا و منحصر به فرد از مساجد دوره قاجاریه است که در زمان فتحعلی شاه قاجار و به همت حاج سید حسن حسنی و استادی صفرعلی معمار ساخته شده است.

در خصوص تاریخچه این مسجد چنین آمده است:

فتحعلی شاه قاجار ذوالفقار خان راکه یکی از دوستان او بود به دلیل رشادت و دلاوری در جنگ هرات به حکمرانی سمنان، دامغان، شاهرود و بسطام منصوب کرد. این حاکم جبار در طول حکومت خود جهت جمع آوری ثروت به آزار و بیدادگری دست زد تا جایی که تعدادی از افراد سرشناس شهر مجبور به ترک دیار شدند و علیرقم مطلع بودن شاه از ستمگری های ذوالفقار خان به دلیل دوستی بین او و ذوالفقار خان هیچ اقدامی صورت نگرفت تا اینکه پس از مرگ حاکم جبار، اموال و دارایی های او را که از بیت المال و یا به زور از مردم اخذ شده بود در اختیار حاج سید حسن حسنی قرار داد تا این مسجد را بنا کند و متولی آن باشد.

مسجد امام سمنان در مرکمسجد امام ، مسجد شاه یا مسجد سلطانی در مرکز شهر سمنان واقع شده و یکی از مهمترین و زیباترین بناهای تاریخی و مهم سمنان است.

این مسجد چهار ایوانی در زمان فتحعلی شاه قاجار ساخته شده است . این بنا چهار در ورودی دارد كه سردرهای شمالی و شرقی آن با مقرنس های زیبا تزیین شده است. صحن وسیع مهتابیهای متعدد و كاشیكاری زیبا بر شكوه آن افزوده است.

این مسجد دارای چهار در بزرگ ورودی از شمال، جنوب، شرق و شمال غربی است. در شمال غربی به دالان درازی باز می شود که در انتهای آن تکیه پهنه‌است . درهای شمال، جنوب و شرق دارای هشتی دالان و دهلیز هستند . بالای درهای شمالی و شرقی تزئینات مقرنس کاری گچی زیبا با دو گوشواره دو طبقه در طرفین با پشت بغل‌های کاشی کاری شده وجود دارد .
در هشتی‌های شمالی، جنوبی و شرقی تاقهای آجری گنبددار با تاقنماهای متعدد با لچکی کاشی کاری شده مشاهده می‌شوند . بعد از پیروزی انقلاب اسلامی این مسجد بیشتر مورد توجه بوده و بوسیله سازمان میراث فرهنگی نسبت به تعمیر و باز سازی آن اقدام شده است.
بنای این مسجد در دورۀ قاجار به دستور فتحعلی شاه وبه همت « حاجی سید حسن حسنی » و استادی « صفر علی معمار » ساخته شد و کار آن در سال ۱۲۴۳ به پایان رسید . صحن مسجد به صورت چهار ایوانی ساخته شده است . دو ایوان شمالی و جنوبی ، کوچکتر و ارتفاع هر کدام ۱۱ متر است و از هر نظر با هم شباهت دارند.
ایوان غربی به ارتفاع ۱۹.۵ متر ، مفصل تر و زیبا تر از ایوانهای دیگر ساخته شده است و کاشیکاری و کتیبه های زیبایی دارد . در پشت ایوان غربی ، مقصوره زیبا به ارتفاع ۲۱ متر قرار دارد . در بالای این مقصوره گلدسته ای وجود دارد که شامل گنبد کوچکی با پوشش کاشی فیروزه ای و ساقۀ هشت ضلعی بلند است . در طرفین این ایوان دو منار بنا شده که تا نزدیک بالای ایوان رسیده ولی ناتمام مانده است .

در طرفین ایوان غربی، دو شبستان شامل چهل طاق و سی ستون مدور و قطور در وسط و پنج نیم ستون در هر سمت که جمعاً چهل ستون می شود ، قرار دارد . ایوان شرقی مسجد به ارتفاع ۱۸.۵ متر دارای شکوه کم نظیری است . بر بالای این ایوان ، گلدسته ای زیبا به صورت طرح شش ضلعی ، با پوشش هرمی شکل و نرده مشبک و چوبین جالبی خود نمایی می کند . صحن وسیع مسجد ، مربع و به طول ۶۲ قدم است .

شبستاندر طرفین ایوانها و چهار گوشۀ صحن ، چهار مهتابی بزرگ با اتاق ها و حجره هایی چند ، و در زیر آنها شبستان هایی با پنجره های مشبک آجری لعابدار ساخته شده است .